Melatonin
Melatonin
АТХ код:
Аналоги (jeneriklar, sinonimlar)
Melaksen, Tsirkadin, Melaritm, Velson, Meladapt, Sonnovan, Melarena
Ta'sir etuvchi modda
Farmakologik guruh
Shu farmakologik guruhga mansub
Lotin tilidagi retsept
Rp.: Tab. "Melatonin" 0,003 № 30
D.S.: Har kuni 1 tabletani yotishdan 30 daqiqa oldin, ovqatlanishdan qat'i nazar qabul qilish
Rp.: Melatonini 3 mg
D.t.d. № 30 in tab.
S.: Ichkariga, har kuni 1 tabletani yotishdan oldin, ovqatlanishdan qat'i nazar qabul qilish
D.S.: Har kuni 1 tabletani yotishdan 30 daqiqa oldin, ovqatlanishdan qat'i nazar qabul qilish
Rp.: Melatonini 3 mg
D.t.d. № 30 in tab.
S.: Ichkariga, har kuni 1 tabletani yotishdan oldin, ovqatlanishdan qat'i nazar qabul qilish
Farmakologik xossalar
Uyqu keltiruvchi, adaptogen.
Farmakodinamika
Epifiz (shishkovid bez) gormoni melatoninning sintetik analogi.
Adaptogen, sedativ, uyqu keltiruvchi ta'sir ko'rsatadi.
Sirkadiyalik ritmlarni normallashtiradi. GABA va serotonin konsentratsiyasini o'rta miya va gipotalamusda oshiradi, GABA, dopamin va serotonin sintezida ishtirok etuvchi piridoksalkinaza faolligini o'zgartiradi. Ma'lumki, GABA markaziy asab tizimida tormozlovchi mediator bo'lib, serotoninerjik mexanizmlar faolligining pasayishi depressiv holatlar va buzilishlar patogenezida ahamiyatga ega bo'lishi mumkin.
Uyqu-uyg'onish siklini, kunlik lokomotor faollik va tana haroratidagi o'zgarishlarni tartibga soladi, miya intellektual-mnestik funksiyalariga, emotsional-shaxsiy sohalarga ijobiy ta'sir ko'rsatadi. Biologik ritmni tashkil etishga va tungi uyquni normallashtirishga yordam beradi. Uyqu sifatini yaxshilaydi, bosh og'rig'i va bosh aylanishi hujumlarining chastotasini kamaytiradi, kayfiyatni ko'taradi. Uyquga ketishni tezlashtiradi, tungi uyg'onishlar chastotasini kamaytiradi, ertalab uyg'ongandan keyin o'zini yaxshi his qilishni yaxshilaydi, uyg'onganda sustlik, charchoq va toliqish hissini keltirib chiqarmaydi. Tushlarni yanada yorqin va emotsional boy qiladi.
Organizmni tez vaqt zonalarini o'zgartirishga moslashtiradi, stress reaksiyalarini kamaytiradi, neyroendokrin funksiyalarni tartibga soladi.
Immunostimulyatsion va antioksidant xususiyatlarga ega.
Melatoninning asosiy fiziologik ta'siri gonadotropinlar sekretsiyasini tormozlashdan iborat. Bundan tashqari, adenogipofizning boshqa gormonlari - kortikotropin, TSH, STH sekretsiyasi ham kamayadi, lekin kamroq darajada.
Melatonin sekretsiyasi sirkadiyalik ritmga bo'ysunadi, bu esa o'z navbatida gonadotropik ta'sirlar va jinsiy funksiyaning ritmiyligini belgilaydi. Melatonin sintezi va sekretsiyasi yoritilishdan bog'liq - yorug'likning ortishi uning hosil bo'lishini tormozlaydi, yoritilishning pasayishi gormon sintezi va sekretsiyasini oshiradi. Insonda melatonin sutkalik ishlab chiqarishining 70% tunga to'g'ri keladi.
Adaptogen, sedativ, uyqu keltiruvchi ta'sir ko'rsatadi.
Sirkadiyalik ritmlarni normallashtiradi. GABA va serotonin konsentratsiyasini o'rta miya va gipotalamusda oshiradi, GABA, dopamin va serotonin sintezida ishtirok etuvchi piridoksalkinaza faolligini o'zgartiradi. Ma'lumki, GABA markaziy asab tizimida tormozlovchi mediator bo'lib, serotoninerjik mexanizmlar faolligining pasayishi depressiv holatlar va buzilishlar patogenezida ahamiyatga ega bo'lishi mumkin.
Uyqu-uyg'onish siklini, kunlik lokomotor faollik va tana haroratidagi o'zgarishlarni tartibga soladi, miya intellektual-mnestik funksiyalariga, emotsional-shaxsiy sohalarga ijobiy ta'sir ko'rsatadi. Biologik ritmni tashkil etishga va tungi uyquni normallashtirishga yordam beradi. Uyqu sifatini yaxshilaydi, bosh og'rig'i va bosh aylanishi hujumlarining chastotasini kamaytiradi, kayfiyatni ko'taradi. Uyquga ketishni tezlashtiradi, tungi uyg'onishlar chastotasini kamaytiradi, ertalab uyg'ongandan keyin o'zini yaxshi his qilishni yaxshilaydi, uyg'onganda sustlik, charchoq va toliqish hissini keltirib chiqarmaydi. Tushlarni yanada yorqin va emotsional boy qiladi.
Organizmni tez vaqt zonalarini o'zgartirishga moslashtiradi, stress reaksiyalarini kamaytiradi, neyroendokrin funksiyalarni tartibga soladi.
Immunostimulyatsion va antioksidant xususiyatlarga ega.
Melatoninning asosiy fiziologik ta'siri gonadotropinlar sekretsiyasini tormozlashdan iborat. Bundan tashqari, adenogipofizning boshqa gormonlari - kortikotropin, TSH, STH sekretsiyasi ham kamayadi, lekin kamroq darajada.
Melatonin sekretsiyasi sirkadiyalik ritmga bo'ysunadi, bu esa o'z navbatida gonadotropik ta'sirlar va jinsiy funksiyaning ritmiyligini belgilaydi. Melatonin sintezi va sekretsiyasi yoritilishdan bog'liq - yorug'likning ortishi uning hosil bo'lishini tormozlaydi, yoritilishning pasayishi gormon sintezi va sekretsiyasini oshiradi. Insonda melatonin sutkalik ishlab chiqarishining 70% tunga to'g'ri keladi.
Farmakokinetika
Absorbsiya
Melatonin ichga qabul qilingandan so'ng tezda me'da-ichak traktida so'riladi. Keksa bemorlarda so'rilish tezligi 50% ga kamayishi mumkin. Melatoninning farmakokinetikasi 2-8 mg doza oralig'ida chiziqli. Ichga qabul qilinganda 3 mg dozada qon plazmasi va so'lakda maksimal konsentratsiya (Cmax) mos ravishda 20 daqiqa va 60 daqiqada erishiladi. Qon zardobida Cmax ga erishish vaqti 60 daqiqa (normal diapazon 20-90 daqiqa). 3-6 mg melatonin qabul qilingandan so'ng zardobdagi Cmax odatda tunda zardobdagi endogen melatonindan 10 marta ko'p bo'ladi. Ovqat bilan birga qabul qilish melatonin absorbsiya qilishni kamaytiradi.
Melatoninning ichga qabul qilinganda biokiraolishligi 9 dan 33% gacha o'zgaradi (taxminan 15%).
Taqsimlanish
In vitro tadqiqotlarda melatoninning qon plazmasi oqsillari bilan bog'lanishi 60% ni tashkil qiladi. Asosan melatonin albumin, α1-kislotali glikoprotein va yuqori zichlikdagi lipoproteinlar bilan bog'lanadi. Taqsimlanish hajmi taxminan 35 l. Tezda so'lakda taqsimlanadi va gematoensefalik to'siqdan o'tadi, platsentada aniqlanadi. Orqa miya suyuqligidagi konsentratsiya qon plazmasidan 2,5 marta past.
Metabolizm
Melatonin asosan jigarda metabolizmga uchraydi. Ichga qabul qilingandan so'ng jigar orqali "birinchi o'tish" paytida sezilarli darajada metabolizmga uchraydi, bu yerda uning gidroksillanishi va sulfat va glyukuronid bilan kon'yugatsiyasi 6-sulfatoksimelatonin hosil bo'lishiga olib keladi; presistemik metabolizm darajasi 85% ga yetishi mumkin. Eksperimental tadqiqotlar melatonin metabolizmida sitoxrom P450 tizimining CYP1A1, CYP1A2 va ehtimol CYP2C19 izofermentlari ishtirok etishini taxmin qilish imkonini beradi. Melatoninning asosiy metaboliti - 6-sulfatoksimelatonin, faol emas.
Chiqarilish
Melatonin buyraklar orqali chiqariladi. O'rtacha yarim chiqarilish davri (T1/2) 45 daqiqani tashkil qiladi. Chiqarilish buyraklar orqali amalga oshiriladi, taxminan 90% 6-sulfatoksimelatonin sulfat va glyukuron kon'yugatlari shaklida, taxminan 2%-10% o'zgarmagan holda chiqariladi.
Farmakokinetik ko'rsatkichlarga yosh, kofein qabul qilish, chekish, og'iz kontratseptivlarini qabul qilish ta'sir qiladi. Bunday bemorlarda tez so'rilish va buzilgan eliminatsiya kuzatiladi.
Maxsus bemor guruhlari
Keksa bemorlar
Ma'lumki, melatonin metabolizmi yosh bilan sekinlashadi. Melatoninning turli dozalari bilan keksa bemorlarda "konsentratsiya-vaqt" egri chizig'i ostidagi maydon (AUC) va Cmax ko'rsatkichlarining yuqori qiymatlari olinadi, bu ushbu bemorlar guruhida melatonin metabolizmining pasayishini aks ettiradi.
Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlar
Melatonin uzoq muddat qabul qilinganda kumulyatsiya kuzatilmagan. Ushbu ma'lumotlar insonlarda melatoninning qisqa T1/2 ga mos keladi.
Jigar funksiyasi buzilgan bemorlar
Jigar melatonin metabolizmida ishtirok etuvchi asosiy organ bo'lib, jigar kasalliklari endogen melatonin konsentratsiyasining oshishiga olib keladi. Jigar sirrozi bo'lgan bemorlarda kun davomida melatonin plazma konsentratsiyasi sezilarli darajada oshgan.
Melatonin ichga qabul qilingandan so'ng tezda me'da-ichak traktida so'riladi. Keksa bemorlarda so'rilish tezligi 50% ga kamayishi mumkin. Melatoninning farmakokinetikasi 2-8 mg doza oralig'ida chiziqli. Ichga qabul qilinganda 3 mg dozada qon plazmasi va so'lakda maksimal konsentratsiya (Cmax) mos ravishda 20 daqiqa va 60 daqiqada erishiladi. Qon zardobida Cmax ga erishish vaqti 60 daqiqa (normal diapazon 20-90 daqiqa). 3-6 mg melatonin qabul qilingandan so'ng zardobdagi Cmax odatda tunda zardobdagi endogen melatonindan 10 marta ko'p bo'ladi. Ovqat bilan birga qabul qilish melatonin absorbsiya qilishni kamaytiradi.
Melatoninning ichga qabul qilinganda biokiraolishligi 9 dan 33% gacha o'zgaradi (taxminan 15%).
Taqsimlanish
In vitro tadqiqotlarda melatoninning qon plazmasi oqsillari bilan bog'lanishi 60% ni tashkil qiladi. Asosan melatonin albumin, α1-kislotali glikoprotein va yuqori zichlikdagi lipoproteinlar bilan bog'lanadi. Taqsimlanish hajmi taxminan 35 l. Tezda so'lakda taqsimlanadi va gematoensefalik to'siqdan o'tadi, platsentada aniqlanadi. Orqa miya suyuqligidagi konsentratsiya qon plazmasidan 2,5 marta past.
Metabolizm
Melatonin asosan jigarda metabolizmga uchraydi. Ichga qabul qilingandan so'ng jigar orqali "birinchi o'tish" paytida sezilarli darajada metabolizmga uchraydi, bu yerda uning gidroksillanishi va sulfat va glyukuronid bilan kon'yugatsiyasi 6-sulfatoksimelatonin hosil bo'lishiga olib keladi; presistemik metabolizm darajasi 85% ga yetishi mumkin. Eksperimental tadqiqotlar melatonin metabolizmida sitoxrom P450 tizimining CYP1A1, CYP1A2 va ehtimol CYP2C19 izofermentlari ishtirok etishini taxmin qilish imkonini beradi. Melatoninning asosiy metaboliti - 6-sulfatoksimelatonin, faol emas.
Chiqarilish
Melatonin buyraklar orqali chiqariladi. O'rtacha yarim chiqarilish davri (T1/2) 45 daqiqani tashkil qiladi. Chiqarilish buyraklar orqali amalga oshiriladi, taxminan 90% 6-sulfatoksimelatonin sulfat va glyukuron kon'yugatlari shaklida, taxminan 2%-10% o'zgarmagan holda chiqariladi.
Farmakokinetik ko'rsatkichlarga yosh, kofein qabul qilish, chekish, og'iz kontratseptivlarini qabul qilish ta'sir qiladi. Bunday bemorlarda tez so'rilish va buzilgan eliminatsiya kuzatiladi.
Maxsus bemor guruhlari
Keksa bemorlar
Ma'lumki, melatonin metabolizmi yosh bilan sekinlashadi. Melatoninning turli dozalari bilan keksa bemorlarda "konsentratsiya-vaqt" egri chizig'i ostidagi maydon (AUC) va Cmax ko'rsatkichlarining yuqori qiymatlari olinadi, bu ushbu bemorlar guruhida melatonin metabolizmining pasayishini aks ettiradi.
Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlar
Melatonin uzoq muddat qabul qilinganda kumulyatsiya kuzatilmagan. Ushbu ma'lumotlar insonlarda melatoninning qisqa T1/2 ga mos keladi.
Jigar funksiyasi buzilgan bemorlar
Jigar melatonin metabolizmida ishtirok etuvchi asosiy organ bo'lib, jigar kasalliklari endogen melatonin konsentratsiyasining oshishiga olib keladi. Jigar sirrozi bo'lgan bemorlarda kun davomida melatonin plazma konsentratsiyasi sezilarli darajada oshgan.
Qo'llash usuli
Kattalar uchun:
Ichga qabul qilish.
Uyqu buzilishida yotishdan 30-40 daqiqa oldin, kuniga bir marta 1 tabletka (3 mg).
Vaqt zonalarini o'zgartirishda adaptogen sifatida - parvozdan 1 kun oldin va keyingi 2-5 kun davomida yotishdan 30-40 daqiqa oldin 1 tabletka.
Maksimal sutkalik doza - 2 tabletka (6 mg).
Uyqu buzilishida yotishdan 30-40 daqiqa oldin, kuniga bir marta 1 tabletka (3 mg).
Vaqt zonalarini o'zgartirishda adaptogen sifatida - parvozdan 1 kun oldin va keyingi 2-5 kun davomida yotishdan 30-40 daqiqa oldin 1 tabletka.
Maksimal sutkalik doza - 2 tabletka (6 mg).
Ko'rsatmalar
Uyqu buzilishlarida, shu jumladan "uyqu-uyg'onish" ritmi buzilishi bilan bog'liq bo'lgan, masalan, desinxronoz (keskin vaqt zonalarini o'zgartirish).
Qarshi ko'rsatmalar
Melatoninga yuqori sezuvchanlik; buyrak funksiyasining og'ir buzilishi (KK
Maxsus ko'rsatmalar
Melatonin qabul qilish davrida yorqin yorug'likdan saqlanish tavsiya etiladi.
Homiladorlikni rejalashtirayotgan ayollarni melatoninning zaif kontratseptiv ta'siri mavjudligi haqida xabardor qilish kerak.
Melatonin qabul qilish davrida uning samaradorligini pasaytiruvchi alkogol iste'mol qilmaslik kerak.
Yosh bilan melatonin metabolizmi pasayadi, bu keksa bemorlarda dozalash rejimini tanlashda hisobga olinishi kerak.
Transport vositalarini boshqarish va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta'siri
Melatonin qabul qilinganda transport vositalarini boshqarish va yuqori diqqat va tezkor psixomotor reaksiyalarni talab qiluvchi potentsial xavfli faoliyat turlari bilan shug'ullanishdan saqlanish kerak (uyquchanlik rivojlanishi xavfi).
Homiladorlikni rejalashtirayotgan ayollarni melatoninning zaif kontratseptiv ta'siri mavjudligi haqida xabardor qilish kerak.
Melatonin qabul qilish davrida uning samaradorligini pasaytiruvchi alkogol iste'mol qilmaslik kerak.
Yosh bilan melatonin metabolizmi pasayadi, bu keksa bemorlarda dozalash rejimini tanlashda hisobga olinishi kerak.
Transport vositalarini boshqarish va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta'siri
Melatonin qabul qilinganda transport vositalarini boshqarish va yuqori diqqat va tezkor psixomotor reaksiyalarni talab qiluvchi potentsial xavfli faoliyat turlari bilan shug'ullanishdan saqlanish kerak (uyquchanlik rivojlanishi xavfi).
Nojo'ya ta'sirlar
Qon yaratish tizimi tomonidan: kamdan-kam hollarda - leykopeniya, trombotsitopeniya.
Immun tizimi tomonidan: chastota noma'lum - yuqori sezuvchanlik reaksiyalari.
Modda almashinuvi tomonidan: kamdan-kam hollarda - gipertigliseridemiya, gipokaliemiya, giponatriemiya.
Psixika tomonidan: tez-tez emas - asabiylashish, asabiylik, bezovtalik, uyqusizlik, noodatiy tushlar, tungi qo'rquvlar, xavotir; kamdan-kam hollarda - kayfiyat o'zgarishi, tajovuz, ajitatsiya, yig'lash, stress simptomlari, dezorientatsiya, erta tongda uyg'onish, libido oshishi, kayfiyat pasayishi, depressiya.
Nerv tizimi tomonidan: tez-tez emas - migren, bosh og'rig'i, sustlik, psixomotor giperaaktivlik, bosh aylanishi, uyquchanlik; kamdan-kam hollarda - hushdan ketish, xotira buzilishi, diqqatni jamlash buzilishi, deliryum, "bezovta oyoqlar" sindromi, yomon uyqu sifati, paresteziya.
Ko'rish organi tomonidan: kamdan-kam hollarda - ko'rish o'tkirligining pasayishi, ko'rish noaniqligi, ko'z yoshlanishining oshishi.
Eshitish organi va labirint buzilishlari tomonidan: kamdan-kam hollarda - vertigo, pozitsion vertigo.
Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: tez-tez emas - qon bosimining oshishi; kamdan-kam hollarda - yuzga qon "to'kilishi", stenokardiya, yurak urishining sezilishi.
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: tez-tez emas - qorin og'rig'i, qorin yuqori qismida og'riq, dispepsiya, yarali stomatit, og'iz qurishi, ko'ngil aynishi: kamdan-kam hollarda - gastroezofageal kasallik, me'da-ichak buzilishlari yoki kasalliklari, bulloz stomatit, yarali glossit, qusish, peristaltikaning kuchayishi, qorin shishishi, so'lakning ko'payishi, og'izdan yoqimsiz hid, qorin noqulayligi, me'da diskineziyasi, gastrit.
Jigar va o't yo'llari tomonidan: tez-tez emas - giperglobulinemiya.
Teri va teri osti to'qimalari tomonidan: tez-tez emas - dermatit, kechasi ko'proq terlash, teri qichishi va umumiy qichishish, teri toshmasi, teri qurishi; kamdan-kam hollarda - ekzema, eritema, qo'l dermatiti, psoriaz, umumiy toshma, qichishuvchi toshma, tirnoq zararlanishi; chastota noma'lum - angionevrotik shish (Kvinke shishi), og'iz bo'shlig'i shilliq qavati shishi, til shishi.
Mushak-skelet tizimi tomonidan: tez-tez emas - oyoq-qo'llarda og'riq; kamdan-kam hollarda - artrit, mushak spazmi, bo'yin og'rig'i, tungi kramplar.
Siydik chiqarish tizimi tomonidan: tez-tez emas - glukozuriya, proteinuriya; kamdan-kam hollarda - poliuriya, gematuriya, nikturniya.
Reproduktiv tizim tomonidan: tez-tez emas - menopauza simptomlari; kamdan-kam hollarda - priapizm, prostatit; chastota noma'lum - galaktoreya.
Laborator ko'rsatkichlar tomonidan: tez-tez emas - jigar funksiyasi laborator ko'rsatkichlarining normadan chetlanishi, tana vaznining oshishi; kamdan-kam hollarda - jigar transaminazlarining faolligining oshishi, qondagi elektrolitlar miqdorining normadan chetlanishi, laborator testlar natijalarining normadan chetlanishi.
Boshqalar: tez-tez emas - asteniya, ko'krak og'rig'i; kamdan-kam hollarda - belbog'li gerpes, yuqori charchoq, chanqoqlik hissi.
Immun tizimi tomonidan: chastota noma'lum - yuqori sezuvchanlik reaksiyalari.
Modda almashinuvi tomonidan: kamdan-kam hollarda - gipertigliseridemiya, gipokaliemiya, giponatriemiya.
Psixika tomonidan: tez-tez emas - asabiylashish, asabiylik, bezovtalik, uyqusizlik, noodatiy tushlar, tungi qo'rquvlar, xavotir; kamdan-kam hollarda - kayfiyat o'zgarishi, tajovuz, ajitatsiya, yig'lash, stress simptomlari, dezorientatsiya, erta tongda uyg'onish, libido oshishi, kayfiyat pasayishi, depressiya.
Nerv tizimi tomonidan: tez-tez emas - migren, bosh og'rig'i, sustlik, psixomotor giperaaktivlik, bosh aylanishi, uyquchanlik; kamdan-kam hollarda - hushdan ketish, xotira buzilishi, diqqatni jamlash buzilishi, deliryum, "bezovta oyoqlar" sindromi, yomon uyqu sifati, paresteziya.
Ko'rish organi tomonidan: kamdan-kam hollarda - ko'rish o'tkirligining pasayishi, ko'rish noaniqligi, ko'z yoshlanishining oshishi.
Eshitish organi va labirint buzilishlari tomonidan: kamdan-kam hollarda - vertigo, pozitsion vertigo.
Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: tez-tez emas - qon bosimining oshishi; kamdan-kam hollarda - yuzga qon "to'kilishi", stenokardiya, yurak urishining sezilishi.
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: tez-tez emas - qorin og'rig'i, qorin yuqori qismida og'riq, dispepsiya, yarali stomatit, og'iz qurishi, ko'ngil aynishi: kamdan-kam hollarda - gastroezofageal kasallik, me'da-ichak buzilishlari yoki kasalliklari, bulloz stomatit, yarali glossit, qusish, peristaltikaning kuchayishi, qorin shishishi, so'lakning ko'payishi, og'izdan yoqimsiz hid, qorin noqulayligi, me'da diskineziyasi, gastrit.
Jigar va o't yo'llari tomonidan: tez-tez emas - giperglobulinemiya.
Teri va teri osti to'qimalari tomonidan: tez-tez emas - dermatit, kechasi ko'proq terlash, teri qichishi va umumiy qichishish, teri toshmasi, teri qurishi; kamdan-kam hollarda - ekzema, eritema, qo'l dermatiti, psoriaz, umumiy toshma, qichishuvchi toshma, tirnoq zararlanishi; chastota noma'lum - angionevrotik shish (Kvinke shishi), og'iz bo'shlig'i shilliq qavati shishi, til shishi.
Mushak-skelet tizimi tomonidan: tez-tez emas - oyoq-qo'llarda og'riq; kamdan-kam hollarda - artrit, mushak spazmi, bo'yin og'rig'i, tungi kramplar.
Siydik chiqarish tizimi tomonidan: tez-tez emas - glukozuriya, proteinuriya; kamdan-kam hollarda - poliuriya, gematuriya, nikturniya.
Reproduktiv tizim tomonidan: tez-tez emas - menopauza simptomlari; kamdan-kam hollarda - priapizm, prostatit; chastota noma'lum - galaktoreya.
Laborator ko'rsatkichlar tomonidan: tez-tez emas - jigar funksiyasi laborator ko'rsatkichlarining normadan chetlanishi, tana vaznining oshishi; kamdan-kam hollarda - jigar transaminazlarining faolligining oshishi, qondagi elektrolitlar miqdorining normadan chetlanishi, laborator testlar natijalarining normadan chetlanishi.
Boshqalar: tez-tez emas - asteniya, ko'krak og'rig'i; kamdan-kam hollarda - belbog'li gerpes, yuqori charchoq, chanqoqlik hissi.
Dozaning oshib ketishi
Postregistratsion davrda bir necha dozani oshirib yuborish holatlari haqida xabar berilgan.
Simptomlar: uyquchanlik eng ko'p uchraydigan nojo'ya ta'sir bo'lgan. Ko'pchilik nojo'ya ta'sirlar yengil yoki o'rtacha darajada bo'lgan. Klinik tadqiqotlarda melatonin 12 oy davomida kunlik 5 mg dozada qo'llanilgan va nojo'ya ta'sirlar profilida sezilarli o'zgarishlar kuzatilmagan.
Melatoninning kunlik 300 mg dozagacha qo'llanilishi haqida xabarlar mavjud bo'lib, klinik ahamiyatli nojo'ya ta'sirlar rivojlanmagan.
Davolash: dozani oshirib yuborish holatida uyquchanlikning oshishi kutiladi. Melatonin qabul qilingandan so'ng 12 soat ichida chiqarilishi kutiladi. Maxsus davolash talab qilinmaydi.
Simptomlar: uyquchanlik eng ko'p uchraydigan nojo'ya ta'sir bo'lgan. Ko'pchilik nojo'ya ta'sirlar yengil yoki o'rtacha darajada bo'lgan. Klinik tadqiqotlarda melatonin 12 oy davomida kunlik 5 mg dozada qo'llanilgan va nojo'ya ta'sirlar profilida sezilarli o'zgarishlar kuzatilmagan.
Melatoninning kunlik 300 mg dozagacha qo'llanilishi haqida xabarlar mavjud bo'lib, klinik ahamiyatli nojo'ya ta'sirlar rivojlanmagan.
Davolash: dozani oshirib yuborish holatida uyquchanlikning oshishi kutiladi. Melatonin qabul qilingandan so'ng 12 soat ichida chiqarilishi kutiladi. Maxsus davolash talab qilinmaydi.
Dorilarning o'zaro ta'siri
Fluvoksamin qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki u melatonin bilan birga qo'llanganda sitoxrom P450 tizimining izofermentlari: CYP1A2 va CYP2C19 tomonidan metabolizmini inhibe qilish orqali uning plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi. Ularni bir vaqtda qo'llashdan saqlanish kerak.
5- va 8-metoksipsoralen qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki u melatonin metabolizmini inhibe qilish orqali uning plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi.
Cimetidin (CYP2D izofermenti inhibitori) qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki u melatonin plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi.
Chekish melatonin plazmadagi konsentratsiyasini CYP1A2 izofermentining inhibe qilinishi orqali kamaytiradi.
Estrogenlar (masalan, kontratseptivlar yoki ZGT) qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki ular CYP1A1 va CYP1A2 izofermentlari tomonidan metabolizmini inhibe qilish orqali melatonin plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi.
CYPA2 izofermenti inhibitori, masalan, xinolonlar, melatonin ekspozitsiyasini bir vaqtda qo'llanganda oshirishi mumkin.
CYP1A2 izofermenti induktorlari, masalan, karbamazepin va rifampitsin, melatonin plazmadagi konsentratsiyasini bir vaqtda qo'llanganda kamaytirishi mumkin.
Etanol melatonin bilan bir vaqtda qo'llanganda uning samaradorligini pasaytiradi.
Melatonin benzodiazepin va nebanzodiazepin uyqu dori vositalarining, masalan, zaleplon, zolpidem va zopiklonning sedativ ta'sirini kuchaytiradi.
Melatonin va zolpidemni bir vaqtda qo'llash diqqat, xotira va koordinatsiya buzilishiga olib kelishi mumkin, zolpidem bilan monoterapiyaga nisbatan.
Melatonin tiyoridazin va imipramin bilan bir vaqtda qo'llanganda tinchlik hissini oshiradi va imipramin bilan monoterapiyaga nisbatan ba'zi faoliyatlarni bajarishda qiyinchiliklarga olib keladi, shuningdek, tiyoridazin bilan monoterapiyaga nisbatan "boshning xiralashishi" hissini kuchaytiradi.
5- va 8-metoksipsoralen qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki u melatonin metabolizmini inhibe qilish orqali uning plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi.
Cimetidin (CYP2D izofermenti inhibitori) qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki u melatonin plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi.
Chekish melatonin plazmadagi konsentratsiyasini CYP1A2 izofermentining inhibe qilinishi orqali kamaytiradi.
Estrogenlar (masalan, kontratseptivlar yoki ZGT) qabul qilayotgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerak, chunki ular CYP1A1 va CYP1A2 izofermentlari tomonidan metabolizmini inhibe qilish orqali melatonin plazmadagi konsentratsiyasini oshiradi.
CYPA2 izofermenti inhibitori, masalan, xinolonlar, melatonin ekspozitsiyasini bir vaqtda qo'llanganda oshirishi mumkin.
CYP1A2 izofermenti induktorlari, masalan, karbamazepin va rifampitsin, melatonin plazmadagi konsentratsiyasini bir vaqtda qo'llanganda kamaytirishi mumkin.
Etanol melatonin bilan bir vaqtda qo'llanganda uning samaradorligini pasaytiradi.
Melatonin benzodiazepin va nebanzodiazepin uyqu dori vositalarining, masalan, zaleplon, zolpidem va zopiklonning sedativ ta'sirini kuchaytiradi.
Melatonin va zolpidemni bir vaqtda qo'llash diqqat, xotira va koordinatsiya buzilishiga olib kelishi mumkin, zolpidem bilan monoterapiyaga nisbatan.
Melatonin tiyoridazin va imipramin bilan bir vaqtda qo'llanganda tinchlik hissini oshiradi va imipramin bilan monoterapiyaga nisbatan ba'zi faoliyatlarni bajarishda qiyinchiliklarga olib keladi, shuningdek, tiyoridazin bilan monoterapiyaga nisbatan "boshning xiralashishi" hissini kuchaytiradi.
Chiqarilish shakli
Plenka qoplamali tabletkalar, 3 mg.
6, 7, 10 yoki 30 tabletka polivinilxlorid plyonka va alyuminiy folga konturli yacheykali qadoqda.
10, 20, 30, 40, 50, 60, 70, 80, 90 yoki 100 tabletka dori vositalari uchun polietilentereftalat bankalarda yoki polipropilen bankalarda, yuqori bosimli polietilen qopqoqlar bilan birinchi ochilish nazorati bilan yopilgan, yoki "bosish-burish" tizimi bilan polipropilen qopqoqlar bilan, yoki past bosimli polietilen qopqoqlar bilan birinchi ochilish nazorati bilan yopilgan.
Bir banka yoki 1, 2, 3, 4, 5 yoki 10 konturli yacheykali qadoqlar qo'llanma bilan birga karton qutiga (pachka) joylashtiriladi.
6, 7, 10 yoki 30 tabletka polivinilxlorid plyonka va alyuminiy folga konturli yacheykali qadoqda.
10, 20, 30, 40, 50, 60, 70, 80, 90 yoki 100 tabletka dori vositalari uchun polietilentereftalat bankalarda yoki polipropilen bankalarda, yuqori bosimli polietilen qopqoqlar bilan birinchi ochilish nazorati bilan yopilgan, yoki "bosish-burish" tizimi bilan polipropilen qopqoqlar bilan, yoki past bosimli polietilen qopqoqlar bilan birinchi ochilish nazorati bilan yopilgan.
Bir banka yoki 1, 2, 3, 4, 5 yoki 10 konturli yacheykali qadoqlar qo'llanma bilan birga karton qutiga (pachka) joylashtiriladi.
